INS Aridhaman: A Major Leap in India’s Sea-Based Nuclear Deterrence :
-
INS अरिधमन → भारताची तिसरी स्वदेशी बनावटीची SSBN (Nuclear Ballistic Missile Submarine).
-
भारताच्या समुद्र-आधारित अणु प्रतिरोधक (Sea-based Nuclear Deterrence) क्षमतेत मोठी वाढ.
-
Final trials पूर्ण, लवकरच नौदल सेवेत दाखल.
अणु पाणबुडी कार्यक्रमातील प्रगती
-
INS अरिघाट → ऑगस्ट 2025 मध्ये Strategic Forces Command मध्ये दाखल.
-
INS अरिधमनच्या समावेशानंतर भारत पहिल्यांदा 3 SSBN एकाचवेळी चालवणार.
-
यामुळे भारताची Second Strike Capability अधिक विश्वासार्ह आणि सक्षम बनते.
INS अरिधमन – क्षेपणास्त्र व रचना क्षमता
-
INS अरिहंत व अरिघाटपेक्षा प्रगत, मोठ्या आकाराची व जास्त सहनशक्ती असलेली पाणबुडी.
-
लांब पल्ल्याची K-4 आण्विक बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रे वाहून नेण्याची क्षमता.
-
सुरक्षितता, Survivability आणि Endurance वाढवणारी रचना.
-
भारताची चौथी SSBN पाणबुडी → बांधणी सुरू.
हिंद महासागर आणि आफ्रिकेतील भारताची नौदल उपस्थिती
-
Indian Ocean Naval Symposium (IONS) / Sagar Initiative → 9 प्रादेशिक देशांचा सहभाग.
-
Africa–India Maritime Exercise (Dar es Salaam) → 9 आफ्रिकन देशांसह संयुक्त सराव.
-
उद्देश: क्षेत्रीय सहकार्य, सागरी सुरक्षा, Best Practices Sharing.
नौदलाचे आधुनिकीकरण
-
नौदल विमानवाहू व पाणबुडी क्षमता वाढ.
-
2029 पर्यंत 4 Rafale-M विमाने मिळण्याची अपेक्षा.
-
Project-75(I) → 6 प्रगत AIP-आधारित पाणबुड्यांची खरेदी, मंजुरी जवळ.
-
Operation Sindhur → भारताच्या बलाढ्य तैनातीमुळे पाकिस्तानचा ताफा किनाऱ्याजवळ मर्यादित.
परीक्षेसाठी अत्यंत महत्त्वाचे बिंदू : INS Aridhaman: A Major Leap in India’s Sea-Based Nuclear Deterrence
-
INS अरिधमन = भारताची तिसरी स्वदेशी SSBN.
-
INS अरिघाट = 2025 मध्ये SFC मध्ये सामील.
-
K-4 Missile → 3,500+ km range ची SLBM, INS अरिधमनवर तैनात करता येते.
-
भारताकडे आता 3 Operational SSBNs → INS Arihant, INS Arighat, INS Aridhaman.
-
चौथ्या SSBN चे बांधकाम सुरू.
