- 1993 च्या तुकडीतील भारतीय परराष्ट्र सेवा (IFS) अधिकारी सुधाकर दलेला यांची भारताचे ब्रिक्स शेर्पा 2026 म्हणून नियुक्ती करण्यात आली आहे
- राजनैतिक बाबींमध्ये 3 दशकांहून अधिक काळाचा अनुभव असलेले दलेला सध्या परराष्ट्र मंत्रालयात सचिव (आर्थिक संबंध) या पदावर 1 सप्टेंबर 2025 पासून कार्यरत आहेत
- भारताच्या पहिल्या शेर्पा/सुस-शेर्पा बैठकीचे (9-10 फेब्रुवारी 2026, नवी दिल्ली) अध्यक्षपद त्यांनी भूषवले — या बैठकीत ब्राझील, रशिया, चीन, दक्षिण आफ्रिका, इजिप्त, इथिओपिया, इराण, सौदी अरेबिया, UAE आणि इंडोनेशिया या देशांचे वरिष्ठ अधिकारी सहभागी झाले होते
शेर्पा म्हणजे काय?
- ‘शेर्पा’ म्हणजे एखाद्या देशाच्या ब्रिक्स (किंवा G7/G20) प्रक्रियेतील मुख्य वाटाघाटीकार आणि समन्वयक अधिकारी — नेत्यांच्या शिखर परिषदेपूर्वी तांत्रिक व राजनैतिक कामकाज पूर्ण करण्याची जबाबदारी त्यांची असते
- शेर्पा प्रक्रिया मंत्रीस्तरीय बैठकांना आणि अंतिमतः ब्रिक्स नेत्यांच्या शिखर परिषदेला व त्यांच्या जाहीरनाम्याला (Declaration) दिशा देते
- दलेला हे भारताचे ब्रिक्स, IBSA आणि I2U2 साठीही शेर्पा आहेत
- शंभू एल. हक्की (सहसचिव, बहुपक्षीय आर्थिक संबंध) हे भारताचे ‘सुस-शेर्पा’ म्हणून त्यांना सहाय्य करतात
सुधाकर दलेला यांची कारकीर्द
- त्यांनी 1993 मध्ये भारतीय परराष्ट्र सेवेत प्रवेश केला — तेल अवीव (इस्रायल) येथून त्यांच्या राजनैतिक कारकिर्दीची सुरुवात झाली
- त्यांनी ब्राझिलिया, शिकागो, ढाका, जिनिव्हा, थिंफू आणि वॉशिंग्टन डी.सी. येथील भारतीय मिशनमध्ये सेवा बजावली आहे
- ते सर्वात अलीकडे (2022-2025) भूतानमधील भारताचे राजदूत होते
- त्यांनी पंतप्रधान कार्यालयात संचालक (2009-2011) आणि परराष्ट्र मंत्रालयात सहसचिव (उत्तर, 2016-2019) म्हणूनही काम केले आहे
MPSC/UPSC Exam Points
- भारत सध्या 2026 च्या ब्रिक्स अध्यक्षपदाचे नेतृत्व करत आहे — याआधी भारताने 2012, 2016 आणि 2021 मध्ये अध्यक्षपद भूषवले होते
- भारताच्या ब्रिक्स अध्यक्षपदाची संकल्पना — “Building for Resilience, Innovation, Cooperation and Sustainability” — पंतप्रधान मोदींच्या ‘Humanity First’ या दृष्टिकोनाशी संलग्न आहे
- 18वी ब्रिक्स शिखर परिषद ही भारतात 12-13 सप्टेंबर 2026 रोजी नवी दिल्लीतील भारत मंडपम येथे आयोजित करण्यात आली
- G20 प्रक्रियेतही ‘शेर्पा’ ही संकल्पना वापरली जाते — भारताचे G20 शेर्पा सध्या अमिताभ कांत (पूर्वी) व नंतरचे अधिकारी राहिले आहेत
