घटना: ऑपरेशन सिंदूर शौर्य पुरस्कार 2025
स्वातंत्र्यदिन २०२५ च्या पूर्वसंध्येला भारत सरकारने “ऑपरेशन सिंदूर” मोहिमेत असामान्य शौर्य, युद्धकौशल्य आणि उल्लेखनीय सेवेसाठी लष्कर, नौदल व हवाई दलाच्या अधिकाऱ्यांना विविध शौर्य पुरस्कार जाहीर केले.
पार्श्वभूमी – ऑपरेशन सिंदूर
-
कारण: पहलगाम दहशतवादी हल्ल्यात २६ नागरिकांचा मृत्यू (जबाबदारी – द रेझिस्टन्स फ्रंट, लष्कर-ए-तैयबा समर्थित).
-
लक्ष्य: पाकिस्तान व पाकव्याप्त काश्मीरमधील दहशतवादी पायाभूत सुविधा.
-
मोहिमेची वैशिष्ट्ये:
-
भारतीय लष्कराने जैश-ए-मोहम्मद, लष्कर-ए-तैयबा, हिजबुल मुजाहिदीनशी संबंधित ९ तळ उद्ध्वस्त केले.
-
भारतीय हवाई दलाने पाकिस्तानातील ४ आणि पीओकेमधील ५ ठिकाणी अचूक हवाई प्रहार केले.
-
भारतीय नौदलाने भारतीय भूमीवरून धोरणात्मक मदत पुरवली.
-
जाहीर केलेले प्रमुख शौर्य पुरस्कार
1. सर्वोत्तम युद्ध सेवा पदक (SYSM) – सर्वोच्च युद्धकाळातील प्रतिष्ठित सेवा पुरस्कार
-
पुरस्कारप्राप्त:
-
एअर मार्शल नरनडेश्वर तिवारी
-
एअर मार्शल जितेंद्र मिश्रा (वेस्टर्न एअर कमांडर)
-
एअर मार्शल अवधेश भारती (DG एअर ऑपरेशन्स)
-
व्हाइस अॅडमिरल एस. जे. सिंग (माजी पश्चिम नौदल कमांडर)
-
दोन वरिष्ठ भारतीय लष्करी अधिकारी
-
2. उत्तम युद्ध सेवा पदक (UYSM)
-
व्हाइस अॅडमिरल तरुण सोबती (नौदल उपप्रमुख)
3. युद्ध सेवा पदक (YSM) – युद्धादरम्यान उल्लेखनीय सेवा
-
१३ हवाई दल अधिकारी (उदा. एअर व्हाइस मार्शल जोसेफ सुआरेस, एअर व्हाइस मार्शल प्रजुअल सिंग, एअर कमोडोर अशोक राज ठाकूर)
4. वायु सेना पदक (VM) – हवाई कारवायांमध्ये अपवादात्मक धैर्य
-
२६ अधिकारी (उदा. ग्रुप कॅप्टन अंकुर हकीम, विंग कमांडर मयंक पालीवाल, स्क्वॉड्रन लीडर कौस्तुभ नलावडे)
5. वीर चक्र – असाधारण शौर्य
-
ग्रुप कॅप्टन रणजीत सिंग सिद्धू
-
ग्रुप कॅप्टन मनीष अरोरा
-
स्क्वॉड्रन लीडर सार्थक कुमार
-
फ्लाइट लेफ्टनंट अर्शवीर सिंग ठाकूर
महत्त्व
-
तिन्ही सेवांचा उत्कृष्ट समन्वयाचा दाखला.
-
स्वदेशी तंत्रज्ञान व आत्मनिर्भर भारत उपक्रमाचा वापर.
-
आंतरराष्ट्रीय सीमा न ओलांडता अचूक आणि धोरणात्मक कारवाई.
-
दहशतवादविरोधी इतिहासात एक महत्वाचा टप्पा.
